Bạn hiểu gì về Ung thư vú – căn bệnh “tử thần” của phụ nữ

Ung thư Vú là loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ nhiều nước trên thế giới. Theo GLOBOCAN 2018, hiện nay hằng năm Việt Nam có 164.671 ca ung thư mới mắc trong đó 114.871 ca tử vong. Vậy cần phải biết gì để phòng chống ung thư vú? Cùng tìm hiểu dưới đây.

 

UNG THƯ VÚ LÀ GÌ?

 

Ung thư Vú là loại ung thư phổ biến nhất ở phụ nữ nhiều nước trên thế giới. Ở Mỹ hàng năm có khoảng 180.000 phụ nữ được chẩn đoán ung thư vú.Ung thư vú được thống kế là nguyên nhân gây tử vong đứng thứ hai (sau ung thư phổi) ở nữ giới, và là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu ở phụ nữ tuổi từ 45-55.

Tỷ lệ mắc có xu hướng tăng nhưng tỷ lệ tử vong do bệnh giảm ở các nước phát triển cho thấy lợi ích của việc phát hiện sớm và điều trị đa phương thức ngày càng có hiệu quả.

 

CÁC DẤU HIỆU UNG THƯ VÚ

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ung thư vú là căn bệnh nguy hiểm nhất đối với phụ nữ ở các nước phát triển và đang phát triển. Nếu bệnh được phát hiện ở giai đoạn đầu thì hơn 80% có thể chữa khỏi, bệnh ở giai đoạn hai tỷ lệ này là 60%. Khi bệnh đã sang giai đoạn ba, khả năng khỏi hẳn thấp và đến giai đoạn bốn thì thường việc điều trị chỉ để kéo dài cuộc sống, giảm các triệu chứng đau đớn. Tuy nhiên, theo thống kê, có đến 75% phụ nữ không biết đến các yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh ung thư vú, đợi đến khi phát hiện bệnh thì đã muộn. Do đó, nếu bạn có một hoặc nhiều yếu tố dưới đây, bạn cần phải đặc biệt lưu tâm đến việc kiểm tra vú thường xuyên để phát hiện sớm ung thư vú và điều trị kịp thời.

Dấu hiệu phổ biến nhất của ung thư vú là cục u. Có thể cục u sẽ không gây đau. Cục này có thể ở dạng cứng, nhưng đôi khi lại nhạy đau và mềm. Nếu có bất cứ cục u vú nào mới thì phải đến gặp bác sĩ để kiểm tra. Những điều khác cũng có thể là dấu hiệu của ung thư vú:

– Sưng phù toàn bộ hoặc một phần vú (ngay cả khi bạn không cảm thấy cục u)

– Thay đổi ở da vùng vú, chẳng hạn như đau rát hoặc có chỗ lõm

– Đau bầu vú hoặc núm vú

– Núm vú thụt vào trong

– Núm vú hoặc da vùng vú bị ửng đỏ, đóng vảy, hoặc dày hơn.

– Có dịch tiết không phải là sữa

Đôi khi trường hợp ung thư vú có thể lan rộng tới các hạch bạch huyết ở nách. Hạch bạch huyết là những chùm mô nhỏ hình hột đậu có mục đích giúp cơ thể chống lại mầm bệnh. Ung thư có thể tạo ra cục u hoặc tình trạng sưng phù tại hạch bạch huyết trước cả khi bạn cảm thấy cục u ở vú.

 

BẠN CẦN LÀM GÌ ĐỂ PHÒNG NGỪA UNG THƯ VÚ?

 

Theo các bác sĩ, để phòng ngừa ung thư vú hoặc phát hiện sớm ung thư vú để điều trị, bạn nên thực hiện những việc sau đây:

– Tự kiểm tra vú mỗi tháng một lần, sau chu kỳ kinh nguyệt 2 – 3 ngày. Khi khám bạn giơ cánh tay cao, thoa dầu massage lên các đầu ngón ở tay còn lại hoặc dưới vòi sen để các ngón tay dễ di chuyển. Bạn di chuyển các ngón tay đi lên đi xuống bầu vú, di chuyển từ núm vú đi ra ngoài bầu vú, di chuyển vòng tròn xung quanh núm vú từ từ đi ra ngoài.

– Chú ý đến những thay đổi của bầu ngực, chẳng hạn như đầu nhũ hoa bị nứt, chảy dịch, vú bị sưng…

 

– Khám lâm sàng và Chụp mammography hàng năm: Điều quan trọng nhất để phát hiện sớm ung thư là phải khám và chụp phim kiểm tra hàng năm. Mamography (Chụp nhũ ảnh) là phương pháp chẩn đoán hình ảnh dành riêng cho các bệnh về vú. Phụ nữ trên 40 tuổi rất nên đi kiểm tra hàng năm.

 

– Trao đổi với bác sỹ khi sử dụng thuốc nội tiết: Có nghiên cứu đã liên kết việc sử dụng estrogen thay thế với nguy cơ ung thư ở phụ nữ tiền mãn kinh. Nội tiết tố sinh dục ảnh hưởng đến nguy cơ ung thư vú: thí nghiệm cho thấy estrogen đẩy mạnh nguy cơ ung thư vú ở chuột trong thí nghiệm và trên mẫu nuôi cấy các tế bào ung thư vú thì estrogen kích thích các tế bào này tăng trưởng. Vì vậy, hãy trao đổi kỹ với bác sỹ trước khi sử dụng các loại thuốc nội tiết, và cân nhắc kỹ nếu như bạn có nguy cơ ung thư. (cuối bài sẽ chỉ dẫn cách dụ đoán nguy cơ ung thư vú cá nhân)

– Tìm hiểu xem đã có ai trong gia đình bị ung thư: Ung thư là một bệnh có khả năng di chuyền. Hiện nay, đã có biên pháp xác định gene gây ung thư vú, nên có thể làm xét nghiệm kiểm tra gene này theo chỉ định của bác sỹ nếu trong gia đình đã có người bị ung thư.

         Nếu có nguy cơ cao như có người thân bị ung thư vú hay từng bị ung thư buồng trứng, phúc mạc, vòi trứng, bạn nên khám vú lâm sàng mỗi 6 – 12 tháng. Hãy chụp nhũ ảnh và MRI tầm soát mỗi năm (thực hiện MRI cách nhũ ảnh 6 tháng). Siêu âm vú hỗ trợ nếu không chụp được MRI. Làm FNA (chọc hút tế bào bằng kim nhỏ) khi có

dấu hiệu nghi ngờ.

 

Phụ nữ đều có nguy cơ mắc bệnh nên cần tầm soát để phát hiện sớm ung thư vú. Một trong những địa chỉ uy tín có trang thiết bị hiện đại với các chuyên gia đầu ngành Giải phẫu bệnh như PGS TS Tạ văn Tờ Giám đốc Trung tâm Giải phẫu bệnh Bệnh viện K Hà Nội.

 

Các bệnh viện tầm soát ung thư khác

Tại Hà Nội:

– Bệnh viện K cơ sở 1: 43 Quán Sứ, Hàng Bông, Hoàn Kiếm.

– Bệnh viện K cơ sở 3: 30 Cầu Bươu, Tân Triều.

– Bệnh viện Ung bướu Hà Nội: 42A Thanh Nhàn, Hai Bà Trưng.

– Bệnh viện Bạch Mai: 78 đường Giải Phóng, Đống Đa.

Tại TP HCM:

– Bệnh viện Ung bướuTP Hồ chí Minh: 3 Nơ Trang Long, Bình Thạnh.

– Bệnh viện Chợ Rẫy: 201B Nguyễn Chí Thanh, quận 5.

– Bệnh viện Đại học Y dược TP HCM: 215 Hồng Bàng, quận 5.

 

DỰ ĐOÁN NGUY CƠ UNG THƯ VÚ CỦA CÁ NHÂN

 

Nhiều yếu tố có thể ảnh hưởng tới nguy cơ phát triển ung thư vú ở nữ giới. Trong hầu hết các trường hợp, bạn và bác sỹcủa mình có thể sử dụng hệ thống tính điểm của Viện Nghiên cứu Ung thư Quốc gia để dự đoán nguy cơ cá nhân tại đây: https://bcrisktool.cancer.gov/
Khi tính điểm, phải dựa trên nguy cơ nền của bạn như: độ tuổi, chủng tộc… và các nguy cơ liên quan tới năm yếu tố then chốt: độ tuổi bắt đầu có kinh, số lần đã sinh thiết vú, tiền sử mang thai, số người thân mức độ I bị ung thư vú và hiện tượng tăng sản trên tiêu bản sinh thiết.

 

CÁCH PHÒNG TRÁNH TÁI PHÁT

 

– Kiểm tra thường xuyên: Các chuyên gia ung thư khuyên người đã bị ung thư vú đi kiểm tra 3 tháng 2 lần trong năm đầu tiên sau khi điều trị. Sau đó đi kiểm tra 6 tháng một lần. Sau 5 năm thì có thể kiểm tra 1 năm 1 lần. Nếu như bạn thấy có bất kỳ dấu hiệu gì bất thường, hãy đến gặp bác sỹ ngay để được chữa trị kịp thời.

– Uống thuốc đều đặn mỗi ngày: Việc tuân thủ các thuốc được kê toa là việc quan trọng nhất để tránh nguy cơ tái phát cho phụ nữ mắc ung thư vú. Nghiên cứu được đăng trên trên Tạp chí Y học New England vào năm 2016 đã cho thấy, các tác nhân chống estrogen và các chất ức chế aromatase có thể ngăn chặn ung thư vú trở lại. Tuy nhiên, do các tác dụng phụ và các yếu tố khác, rất nhiều phụ nữ ngừng dùng các loại thuốc này, hoặc không dùng theo đúng quy định. Nếu bác sỹ chỉ định bạn phải sử dụng một số loại thuốc sau điều trị ung thư, bạn hãy tuân thủ và uống đều đặn.

 

Hãy trang bị cho mình những kiến thức đúng để phát hiện sớm ung thư vú, giảm thiểu rủi ro tử vong và gánh nặng về tài chính liên quan đến việc chữa trị ung thư vú giai đoạn muộn hơn.

Điều gì bạn nên nhớ để phòng tránh ung thư vú?  

 

 

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *